30ê Cotmehê: Rizgariya Karsê
Kars bi rabirdûyeke tijî berxwedan û serhildan tê nasîn. Bajar ji 18ê Mijdara 1877an heta 25ê Nîsana 1918an, ango 40 sal, di bin dagirkeriya Rûs de ma.
Di dema Şerê Serxwebûnê yê Tirkiyeyê de, Karsiyan destpêkê Meclîsa Neteweyî (Milli Şura) û piştre jî Hikûmeta Qefqasya Başûr-Rojavayî (Cenub-ı Garb-i Kafkas Hükümeti) ava kirin. Rizgariya bajar di 30ê Cotmeha 1920an de pêk hat, dema ku Kâzım Karabekir Paşa, Fermandarê Kolordûya 15emîn, Kars rizgar kir û Alaya Tirk li ser Keleha Karsê daliqand. Vê rizgarî bi Peymana Moskowayê ya 16ê Adara 1921ê hat erêkirin û Kars vegeriya Tirkiyeyê.
Roja Karsiyan a Cîhanî: 30ê Cotmehê
Di van salên dawî de, ev roja dîrokî bûye rojeke ku cemaeta Karsê ya li seranserê cîhanê tê pîrozkirin. Di sala 2024an de, bi pêşniyar û hewldanên rojnamevan û nivîskar Mehmet Ali Arslan, Karsî li hev civiyan û 30ê Cotmehê weke "Roja Karsiyan a Cîhanî" îlan kirin.
Ev roja taybet armanc dike ku:
Bîranîn û pesindayîna dîroka qehremanî ya Karsê.
Nasandina mîrata dîrokî û çandî ya Karsê li qada cîhanê.
Kars, ku xwedî rabirdûyeke destanî ye, yek ji bajarên herî girîng ên Tirkiyeyê ye. Her sal di 30ê Cotmehê de, Karsî hem dîroka xwe ya mêrxas bibîr tînin û hem jî Roja Karsiyan a Cîhanî pîroz dikin.
Bi kurtasî: Roja Karsiyan a Cîhanî her sal di 30ê Cotmehê de tê pîrozkirin. Ev roj hem rizgariya Karsê di sala 1920an de bibîr tîne û hem jî çanda bajêr li seranserê cîhanê belav dike.